Adroddiad Estyn: Rhan 3: Cymraeg mewn ysgolion cyfrwng Saesneg .

​Mae ESTYN wedi cyfeirio’n uniongyrchol at ddefnydd o Gymraeg yn yr adroddiad.

Cynradd:

Mae safonau Cymraeg mewn 

ysgolion cyfrwng Saesneg 

yn rhy amrywiol o hyd. Mae 

argymhellion gan ryw draean o 

ysgolion cyfrwng Saesneg yn 

ymwneud â disgyblion nad ydynt 

yn defnyddio’u medrau llefaredd 

Cymraeg yn ddigon da y tu allan 

i wersi ffurfiol. Er bod llawer 

o ddisgyblion mewn ysgolion 

cyfrwng Saesneg yn frwdfrydig 

ynglŷn â dysgu Cymraeg ac yn 

gwybod ymadroddion defnyddiol, 

nid ydynt yn aml yn eu defnyddio’n 

gywir neu’n hyderus.

Yn sicr mae’r ffocws yn newid. Mae ESTYN eisiau clywed a gweld defnydd o’r Iaith Gymraeg tu hwnt i wersi Cymraeg. 

Uwchradd:

Mae safonau Cymraeg ail iaith 

mewn llawer o ysgolion cyfrwng 

Saesneg yn gwella, gyda’r niferodd 

sy’n cyflawni cymwysterau mewn 

Cymraeg ar ddiwedd cyfnod 

allweddol 4 yn cynyddu. Fodd 

bynnag, dim ond mewn ychydig 

iawn o’r ysgolion hyn y mae’r rhan 

fwyaf o ddisgyblion yn dilyn y cwrs 

llawn mewn Cymraeg ail iaith. Er 

bod llawer o ddisgyblion mewn 

ysgolion cyfrwng Saesneg yn 

defnyddio ymadroddion sylfaenol 

yn hyderus yn ystod cyfnodau 

cofrestru a gwasanaethau, prin 

yw’r defnydd o’r Gymraeg y tu allan 

i wersi Cymraeg. Yn y rhan fwyaf 

o ysgolion cyfrwng Saesneg, 

nid oes hyder gan y rhan fwyaf o 

ddisgyblion pan fyddant yn siarad 

Cymraeg. Mae llawer o ddisgyblion 

mewn ysgolion cyfrwng Cymraeg 

ac mewn ffrydiau Cymraeg mewn 

ysgolion dwyieithog yn siarad ac yn 

ysgrifennu’n dda yn Gymraeg, ac 

maent yn defnyddio’u medrau iaith 

yn hyderus ar draws y cwricwlwm, 

er bod lleiafrif yn gwneud ychydig o 

gamgymeriadau gramadegol.
Mewn llawer o ysgolion cyfrwng 

Saesneg, mae disgyblion yn cael 

cyfleoedd addas i ddysgu am 

ddiwylliant a hanes Cymru. Fodd 

bynnag, yn y mwyafrif ohonynt, 

mae’r ddarpariaeth ar gyfer 

datblygu’r Gymraeg yn wendid. 

Nid oes strategaeth glir gan yr 

ysgolion hyn i hyrwyddo defnydd 

disgyblion o’r Gymraeg y tu allan 

i wersi Cymraeg. Mae bron pob 

un o’r ysgolion Cymraeg yn 

cynllunio’n effeithiol i ddatblygu 

gwybodaeth a meistrolaeth 

disgyblion ar yr iaith.

Er mwyn datblygu iaith tu allan i wersi ffurfiol, mae angen sicrhau bod gan y gweithlu tu hwnt i’r Adran Gymraeg y gallu i gefnogi hyn. 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s